Echte verhalen, herkenbare inzichten

Stel je voor dat je dagboeken uit het verleden leest, geschreven door iemand die nog geen idee had hoe haar toekomst eruit zou zien. De kleine momenten, de hoopvolle verwachtingen, de zorgen om wat komen gaat—alles op papier gezet zonder te weten wat er écht zou gebeuren. Drie jaar geleden kreeg ik de dagboeken van mijn overgrootmoeder in handen. Tientallen jaren aan gedachten en observaties, vastgelegd in een tijd waarin de toekomst nog openlag. Maar wat haar nog onbekend was, is voor mij geschiedenis.

Op een doodgewone dag zag ik hoe een bakfiets kantelde en een discussie oplaaide tussen twee fietsers. Beiden overtuigd van hun gelijk. Maar wat me opviel? Geen van beiden vroeg: "Gaat het eigenlijk?" Het zette me aan het denken. Niet alleen over verkeersregels, maar ook over hoe we in werkrelaties vaak reageren. Hoe snel we oordelen, zonder eerst te checken hoe het met iemand gaat. Wat als we vaker zouden kiezen voor begrip in plaats van discussie?

"Wat maakt jou anders dan anderen?" Een klassieker in sollicitatiegesprekken. Of je nu een baan zoekt, een opdracht binnenhaalt of op een netwerkborrel staat—vroeg of laat komt deze vraag op je af. Het klinkt als een simpele vraag, maar is het dat ook? Want hoe weet je eigenlijk waarin je je onderscheidt als je nooit ziet hoe anderen het doen? Als loopbaanadviseur werk ik solistisch. Ik schuif niet aan bij collega’s, zij niet bij mij. Toch wordt mij vaak gevraagd wat mij anders maakt. En eerlijk? Dat vind ik best een ingewikkelde vraag. Want misschien draait het niet om hoe je je onderscheidt, maar om iets heel anders...

Je hebt sollicitaties die soepel verlopen en sollicitaties die je liever meteen vergeet. En dan zijn er gesprekken die zo ongemakkelijk zijn dat ze een eigen hoofdstuk in het sollicitatiehandboek verdienen. Ik heb er zo eentje meegemaakt. Een gesprek waarin alles klopte – maar dan op de verkeerde manier. Het begon al bij binnenkomst. De ontvangst was zo hartelijk als een wachtruimte in een belastingkantoor. Ik werd naar een plek naast de kopieermachine gestuurd, alsof ik zelf een printopdracht was die even moest wachten. “Ik ga even kijken of de commissie bereid is om je te ontvangen,” zei de secretaresse plechtig. Eh, pardon?

Soms merk je pas achteraf dat je op de automatische piloot functioneert. Je bent ergens beland zonder echt bewust te kiezen, of je blijft gewoon doorgaan omdat het vertrouwd is. Maar wat als je na twintig jaar wakker wordt en je afvraagt: Hoe ben ik hier eigenlijk terechtgekomen? In deze blog ontdek je hoe je voorkomt dat je vastloopt in een loopbaan zonder richting en hoe je bewust het stuur weer in handen neemt.

Soms verstop je iets zó goed dat je het zelf niet meer terugvindt. Dat gebeurde ooit met Pasen, toen de kinderen van mijn broer eieren verstopten in de tuin van mijn moeder. Een deel werd gevonden, maar sommige zijn nooit meer opgedoken. Ik vraag me nog steeds af of ze ergens onder een struik liggen… Gek genoeg werkt het in je loopbaan net zo. Door de jaren heen verzamel je vaardigheden en ervaringen, maar sommige raak je ‘kwijt’. Ze verdwijnen naar de achtergrond, terwijl ze nog steeds waardevol kunnen zijn. Misschien is het tijd om opnieuw op zoek te gaan in jouw loopbaantuin. Wie weet welke vergeten schatten je daar vindt.

Sommige dingen in je loopbaan kun je plannen. Je bepaalt een richting, zet stappen en werkt naar een doel toe. Maar wat als je ineens wordt teruggeworpen? Je bouwt jarenlang aan je carrière en dan komt er een reorganisatie. Je krijgt eindelijk die kans, maar door onverwachte omstandigheden kun je hem niet grijpen. Je gezondheid gooit je plannen overhoop. Het voelt alsof je grip verliest. Alsof je alle controle kwijtraakt. In het eerste deel van deze serie ging het over de vraag of een tegenslag altijd een tegenslag is. In het tweede deel stond perspectief centraal: hoe je anders kunt kijken naar wat er gebeurt. En nu komt misschien wel de moeilijkste vraag: hoe ga je om met de wetenschap dat je niet alles in de hand hebt?

Soms lijkt een loopbaangebeurtenis volkomen duidelijk. Je krijgt die baan niet? Pech. Je krijgt promotie? Geluk. Maar hoe vaak blijkt achteraf dat de werkelijkheid anders in elkaar zit? De boer uit het oude verhaal wist dat je niet altijd direct kunt zien of iets goed of slecht is. Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Op het moment dat je een afwijzing krijgt, voelt dat gewoon als een dikke tegenvaller. Of erger nog: als een definitief mislukt plan. Toch is er een manier om met dit soort momenten om te gaan zonder in een rollercoaster van frustratie en zelftwijfel te belanden. Een manier die je helpt om anders naar loopbaangebeurtenissen te kijken – en daar op een heel andere manier mee om te gaan.

Soms lijkt iets in je loopbaan een enorme tegenslag. Een afwijzing op een sollicitatie, een reorganisatie, of een kans die nét aan je voorbijgaat. Op het moment zelf voelt het als een mislukking. Maar wat als die ‘tegenslag’ later juist een deur opent die je anders nooit had gezien? In deze blog deel ik een oud verhaal over een boer en zijn paard. Een verhaal dat laat zien dat je niet altijd meteen kunt beoordelen of iets goed of slecht is. En belangrijker nog: hoe jij deze les kunt gebruiken om flexibeler en veerkrachtiger om te gaan met veranderingen in je werk.

In de jaren ’90 bracht het VPRO-programma Het Spijkertje van de Mona Lisa een prachtig inzicht aan het licht: achter elk meesterwerk, elke succesvolle operatie, of elke goed verlopen werkdag, zit vaak een kleine, bijna onzichtbare taak. Anno 2025 is die les actueler dan ooit. Terwijl we rennen naar de volgende mijlpaal, vergeten we soms hoe belangrijk de ogenschijnlijk eenvoudige bijdragen van onszelf en anderen zijn. Want zeg nou zelf, wat gebeurt er met een perfect schilderij als er geen stevig spijkertje in de muur zit? Precies. Tijd om die kleine verantwoordelijkheden grootser te bekijken.